Ogródek
Z dwóch stron otoczona jest jeziorami: z zachodu Jeziorem Kraksztyn a ze wschodu Jeziorem Druglin. Jezioro Drugim-jedno z najpiękniejszych na Mazurach (bo nie odkryte przez turystów) posiada 13 wysp. Gdy kolejny cios spadł na te tereny w latach 1709-1711, kiedy to szalej ąca epidemia dżumy w połączeniu z latami nieurodzaju pochłonęła 30 % ludności, chorych wywożono na jedną z wysp. Od tego czasu zwana jest ona Parchą.
Pierwsza wzmianka o Ogródku pochodzi z 1550 roku, kiedy to książę Albrecht sprzedał Rafałowi Staroście z Grzegorz 5 włók sołeckich celem założenia wsi czynszowej na 50 włókach między jeziorami Kraksztyn i Druglin oraz borem skomackim. Po okresie 5 lat wolnizny z szarwarku chłopi mieli obowiązek dostarczać z Orzysza do Rynu 2 fury mąki i siana. W późniejszych czasach na terenie zajmowanym przez wieś istniał niewielki folwark należący do dworu w Skomacku. Przez dłuższy czas folwark ten był dzierżawiony przez arian. Jednym z dzierżawców był Morsztyn, po nim w 1725 roku Bogusław Arciszewski. Urzędowa nazwa wsi brzmiała Ogrodtken. W 1938 roku zniemczono ją na Kalgendorf. W 1939 roku wieś liczyła 444 mieszkańców, zaś obecnie 212.
Ogródek podlegał starostwu w Rynie, które z kolei podzielone było na: okręgi (Orzysz) i rewiry (Dąbrówka, Jora, Orle, Grzegorze, Skomack, Orzysz). Wchodził w skład rewiru w Skomacku (Kłusy, Ogródek, Gorze-kały, Lipińskie, Rożyńsk, Ruska Wieś) i należał do parafii w Klusach. Stan taki utrzymał się do 1752r., kiedy to ta część starostwa przeszła pod administra-cję Pisza. W 1752 roku zlikwidowano starostwa, wprowadzając nowe, większe jednostki administracyjne zwane powiatami. Powiat piski powstał w 1818r., obejmował on obszar dawnego starostwa piskiego oraz parafię krzyską i opartowską. Plagi nie omijały także Ogródka. Już w październiku 1656r. Tatarzy wzięli do niewoli dwadzieścia trzy osoby, w tym 8 kobiet. Zarazy niejednokrotnie nawiedzały Prusy, ale mało która przy-niosła tyle strat, co straszliwa epidemia dzumy szalejąca tu w latach 1709-1711. Przeniesiona została przez Szwedów. Pochłonęła ona tysiące ofiar, a najwięcej ucierpiało-starostwo piskie.
W Ogródku żył, działał i został pochowany Michał Kajka (1859-1940) najwybitniejszy mazurski poeta ludowy, współzałożyciel Mazurskiej Partii Ludowej. W domu, w którym mieszkał mieści się obecnie muzeum jego imienia. Grób M. Kajki znajduje się na miejscowym cmentarzu.
Miejscowości Gminy Orzysz
| Aleksandrowo
Buwełno Chmielewo Cierzpięty Czarne Dąbrówka Drozdowo Dziubiele Gaudynki Gorzekały Góra Grądy |
Grzegorze
Kamińskie Kępa Klusy Matyszczyki Mikosze Nowa Wieś Nowe Guty Odoje Ogródek Okartowo Orzysz |
Osiki
Pianki Rostki Skomackie Strzelniki Suchy Róg Sumki Szwejkówko Tuchlin Ublik Wężewo Wierzbiny Zastrużne Zdęgówko |