Orzysz został założony w roku 1443 jako wieś czynszowa, prawdopodobnie w miejscu istniejącej tu już karczmy leśnej. Zasadźcą wsi był niejaki Wincenty Polak. W 1544 roku Orzysz stał się siedzibą parafii, która przed 1565r. otrzymała zbudowany z kaminie kościół (przedtem była tu tylko kaplica). W XVI w. wieś otrzymała przywilej na stałe targi i doroczne jarmarki. Wtedy też zaczęło się rozwijać rzemiosło. Prawa miejskie otrzymał Orzysz w roku 1725 a wkrótce potem stał się siedzibą sądu ziemskiego rozpatrującego sprawy bartne. Mimo uzyskania praw miejskich Orzysz był wciąż niewielką miejscowością. W roku 1740 liczył tylko 640 mieszkańców, w roku 1801 - 917 a w roku 1880 - 1306. Szybszy rozwój miasta zaczyna się dopiero po wybudowaniu na przełomie XIX i XX wieku linii kolejowych a także załozenia tu poligonu i umieszczeniu dużego garnizonu wojskowego.

               W czasie działań wojennych w 1945 roku Orzysz został w znacznym stopniu zniszczony a liczba ludności w roku 1946 wynosiła jedynie 795 osób.